Chùa Tổ

Chùa Tổ, tên chữ là chùa Phúc Nghiêm tự thuộc làng Mãn Xá, phường Song Liễu, tỉnh Bắc Ninh, chùa thờ Phật và Phật Mẫu Man Nương, đây cũng chính là quê hương của nàng Man nương trong truyền thuyết về Tứ Pháp đất kẻ Dâu, Luy Lâu. Ngoài thờ Phật và Man nương chùa còn thờ: Khâu Đà La đại sư Tu Định và vợ (cha, mẹ của Man nương) Khâu Đà La, Tu Định, Man Nương gọi là Tam Tổ được thờ ở chùa Tổ, còn Pháp Vân, Pháp Vũ, Pháp Lôi, Pháp Điện gọi là Tứ Pháp thờ ở các chùa Dâu, Đậu, Tướng, Dàn. Hàng năm vào hội Dâu 8/4 đoàn rước của các chùa Tứ Pháp như Dâu, Đậu, Tướng,Dàn sẽ cùng nhau rước về chùa Tổ để bá

Văn khấn Chùa Tổ

Chùa Tổ là chùa Phật giáo Bắc tông, thờ chính Phật Mẫu Man Nương, phối thờ Khâu Đà La và Tu Định. Khi lễ tại đây, nếu chùa có ban Đức Ông thì lễ ở đó trước, rồi lên chính điện khấn Tam Bảo; ban Phật chỉ dâng lễ chay. Ngày lễ chính: 8/4 (hội Dâu).

Truyền thống
Phật giáo Bắc tông
Thờ chính
Phật Mẫu Man Nương
Phối thờ
Khâu Đà La và Tu Định
Ngày lễ
8/4

Sắm lễ tại Chùa Tổ

  • Hương, hoa tươi (sen, huệ, cúc), quả chín
  • Oản, xôi chè, bánh kẹo chay
  • Ban Tam Bảo chỉ dâng lễ chay — không đặt đồ mặn, rượu, vàng mã
  • Ban Đức Ông có thể dâng thêm lễ mặn nếu nhà chùa cho phép
  • Tiền công đức bỏ vào hòm, không rải lên ban thờ hay tay tượng

Thứ tự hành lễ

  1. Ban Đức Ông (nếu có, thường ở tiền đường)
  2. Chính điện — ban Tam Bảo
  3. Các ban phối thờ
  4. Nhà Tổ (nếu có)

1. Văn khấn ban Tam Bảo tại Chùa Tổ

Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! (3 lạy) Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương. Con kính lạy Đức Phật Mẫu Man Nương. Con kính lạy Đức Phật Thích Ca Mâu Ni. Con kính lạy Đức Phật A Di Đà. Con kính lạy Bồ Tát Quán Thế Âm, Bồ Tát Đại Thế Chí, cùng chư vị Bồ Tát, chư Hiền Thánh Tăng. Tín chủ (chúng) con là: Họ và tên Ngụ tại: Địa chỉ Hôm nay là ngày ..... tháng ..... năm ..... (âm lịch). Tín chủ con thành tâm về cửa chùa Tổ, tại làng Mãn Xá, tỉnh Bắc Ninh, dâng nén tâm hương cùng lễ vật chay tịnh, kính dâng lên Tam Bảo. Cúi xin chư Phật, chư vị Bồ Tát từ bi chứng giám, gia hộ cho tín chủ con cùng toàn gia thân tâm an lạc, tiêu trừ nghiệp chướng, bệnh tật tiêu tan, trí tuệ sáng suốt, biết sống thiện lành, làm điều lợi ích. Nguyện đem công đức này hồi hướng cho cửu huyền thất tổ, cha mẹ nhiều đời nhiều kiếp cùng khắp pháp giới chúng sinh đều được an vui. Chúng con lễ bạc tâm thành, cúi xin chứng giám. Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! (3 lạy)

2. Văn khấn ban Đức Ông tại Chùa Tổ

Dùng khi chùa có ban Đức Ông — phần lớn chùa miền Bắc đều có ban này ở tiền đường.

Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! (3 lạy) Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương. Con kính lạy Đức Ông Tu Đạt Tôn giả, Thập Bát Long Thần, Già Lam Chân Tể. Tín chủ (chúng) con là: Họ và tên Ngụ tại: Địa chỉ Hôm nay là ngày ..... tháng ..... năm ..... (âm lịch). Tín chủ con về lễ tại chùa Tổ, tại làng Mãn Xá, tỉnh Bắc Ninh, đến trước điện Đức Ông thành tâm kính lễ, hiến dâng phẩm vật, đốt nén tâm hương dốc lòng bái thỉnh. Cúi xin Đức Ông từ bi chứng giám, phù hộ độ trì cho tín chủ con cùng gia quyến được mạnh khỏe bình an, gia đạo yên ổn, công việc hanh thông, sở cầu như ý. Chúng con lễ bạc tâm thành, cúi xin được phù hộ độ trì. Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! (3 lạy)

3. Văn khấn Khâu Đà La và Tu Định tại Chùa Tổ

Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! (3 lạy) Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương. Con kính lạy Đức Khâu Đà La. Con kính lạy Đức Tu Định. Con kính lạy chư vị được phụng thờ tại chùa Tổ. Tín chủ (chúng) con là: Họ và tên Ngụ tại: Địa chỉ Hôm nay là ngày ..... tháng ..... năm ..... (âm lịch). Tín chủ con về lễ tại chùa Tổ, tại làng Mãn Xá, tỉnh Bắc Ninh, thành tâm dâng nén tâm hương, cúi đầu tưởng nhớ công đức của Khâu Đà La và Tu Định. Cúi xin chư vị chứng giám lòng thành, phù hộ độ trì cho tín chủ con cùng toàn gia thân tâm an lạc, gia đạo bình yên, mọi sự tốt lành. Chúng con lễ bạc tâm thành, cúi xin chứng giám. Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! (3 lạy)

Bài khấn soạn theo khuôn văn khấn cổ truyền, điền đúng danh hiệu các vị được thờ tại Chùa Tổ theo tư liệu hiện có. Chỗ in đỏ trong ngoặc là phần bạn tự điền. Nếu tại chùa có niêm yết văn khấn riêng, nên đọc theo bản đó.

Đọc thêm: Văn khấn đi lễ chùa — nguyên tắc chung · Văn khấn ban Tam Bảo

Kiến trúc và quy mô

Chùa được xây dựng vào thế kỷ thứ 2 sau công nguyên, năm 1313 được tu bổ lại với 50 gian, đôi câu đối còn ghi "Ngũ thập gian phạm vũ huy hoàng nam thiên thắng tích Thiên vạn cổ hương hoa cúng dàng bắc địa danh lam " Kiến trúc hiện nay của chùa là đời Nguyễn. Chùa có giếng cổ tương truyền do Man nương cắm gậy thiêng của Khâu Đà La cho mà thành giếng để cứu dân khỏi nạn hạn hán, bên cạnh có giếng mắt rồng như hình bán nguyệt cũng không bao giờ cạn nước.

== Hình ảnh ==

Trang đang sơ lược. Tư liệu công khai về địa điểm này còn ít. Nếu bạn biết thêm về lịch sử, kiến trúc hay lễ hội ở đây, xin góp ý giúp để trang đầy đủ hơn.

Nguồn nội dung. Phần lịch sử, kiến trúc và lễ hội tóm lược từ bài Chùa Tổ trên Wikipedia tiếng Việt, giấy phép CC BY-SA 4.0 — phần trích dẫn này cũng theo cùng giấy phép. Thông tin có thể thay đổi theo thời gian; nếu bạn biết chi tiết chính xác hơn, xin góp ý giúp.