Chùa Tượng Sơn

Chùa Tượng Sơn là một ngôi chùa Phật giáo tọa lạc tại xã Sơn Giang, huyện Hương Sơn, tỉnh Hà Tĩnh. Chùa được Hải Thượng Lãn Ông xây dựng dưới thời Lê Dụ Tông, dùng để thờ Phật và tổ tiên hai họ Bùi và Lê Hữu. Do phía sau chùa có dãy núi Voi nên chùa được gọi là Tượng Sơn tự; phía tây ngay bên chùa có khe suối bắt nguồn từ dãy Đại Huệ, băng qua ghềnh đá, ngày đêm nước chảy ầm ầm nên chùa còn có tên Nôm là chùa Ầm Ầm. Chùa đã được nhà nước Việt Nam công nhận là Di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia.

Văn khấn Chùa Tượng Sơn

Chùa Tượng Sơn là chùa Phật giáo Bắc tông, thờ Tổ tiên hai họ Bùi và Lê Hữu. Khi lễ tại đây, lên chính điện khấn Tam Bảo trước; ban Phật chỉ dâng lễ chay.

Truyền thống
Phật giáo Bắc tông
Thờ
Tổ tiên hai họ Bùi và Lê Hữu

Sắm lễ tại Chùa Tượng Sơn

  • Hương, hoa tươi (sen, huệ, cúc), quả chín
  • Oản, xôi chè, bánh kẹo chay
  • Ban Tam Bảo chỉ dâng lễ chay — không đặt đồ mặn, rượu, vàng mã
  • Tiền công đức bỏ vào hòm, không rải lên ban thờ hay tay tượng

Thứ tự hành lễ

  1. Chính điện — ban Tam Bảo
  2. Các ban phối thờ
  3. Nhà Tổ (nếu có)

1. Văn khấn ban Tam Bảo tại Chùa Tượng Sơn

Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! (3 lạy) Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương. Con kính lạy Đức Phật Thích Ca Mâu Ni. Con kính lạy Đức Phật A Di Đà. Con kính lạy Bồ Tát Quán Thế Âm, Bồ Tát Đại Thế Chí, cùng chư vị Bồ Tát, chư Hiền Thánh Tăng. Tín chủ (chúng) con là: Họ và tên Ngụ tại: Địa chỉ Hôm nay là ngày ..... tháng ..... năm ..... (âm lịch). Tín chủ con thành tâm về cửa chùa Tượng Sơn, tại núi Voi, tỉnh Hà Tĩnh, dâng nén tâm hương cùng lễ vật chay tịnh, kính dâng lên Tam Bảo. Cúi xin chư Phật, chư vị Bồ Tát từ bi chứng giám, gia hộ cho tín chủ con cùng toàn gia thân tâm an lạc, tiêu trừ nghiệp chướng, bệnh tật tiêu tan, trí tuệ sáng suốt, biết sống thiện lành, làm điều lợi ích. Nguyện đem công đức này hồi hướng cho cửu huyền thất tổ, cha mẹ nhiều đời nhiều kiếp cùng khắp pháp giới chúng sinh đều được an vui. Chúng con lễ bạc tâm thành, cúi xin chứng giám. Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! (3 lạy)

2. Văn khấn Tổ tiên hai họ Bùi và Lê Hữu tại Chùa Tượng Sơn

Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! (3 lạy) Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương. Con kính lạy Tổ tiên hai họ Bùi và Lê Hữu. Con kính lạy chư vị được phụng thờ tại chùa Tượng Sơn. Tín chủ (chúng) con là: Họ và tên Ngụ tại: Địa chỉ Hôm nay là ngày ..... tháng ..... năm ..... (âm lịch). Tín chủ con về lễ tại chùa Tượng Sơn, tại núi Voi, tỉnh Hà Tĩnh, thành tâm dâng nén tâm hương, cúi đầu tưởng nhớ công đức của Tổ tiên hai họ Bùi và Lê Hữu. Cúi xin chư vị chứng giám lòng thành, phù hộ độ trì cho tín chủ con cùng toàn gia thân tâm an lạc, gia đạo bình yên, mọi sự tốt lành. Chúng con lễ bạc tâm thành, cúi xin chứng giám. Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! (3 lạy)

Bài khấn soạn theo khuôn văn khấn cổ truyền, điền đúng danh hiệu các vị được thờ tại Chùa Tượng Sơn theo tư liệu hiện có. Chỗ in đỏ trong ngoặc là phần bạn tự điền. Nếu tại chùa có niêm yết văn khấn riêng, nên đọc theo bản đó.

Đọc thêm: Văn khấn đi lễ chùa — nguyên tắc chung · Văn khấn ban Tam Bảo

Lịch sử

Ban đầu chùa được xây dựng theo ý tưởng của bà Đặng Phùng Hầu, vợ của Tả hiệu điểm, Tham đốc, Quận công Bùi Tướng Công, và cũng là bà ngoại của danh y Lê Hữu Trác. Ngôi chùa được chính bản thân Lê Hữu Trác và Lê Hữu Tán chỉ đạo xây dựng, với mục đích là thờ Phật và liệt tổ hai họ Bùi, Lê Hữu. Trong những năm 1760 - 1786, Lê Hữu Trác đã dành phần lớn thời gian của mình ở lại chùa, mở phòng mạch khám chữa bệnh cho nhân dân trong vùng và hoàn thành các tác phẩm Hải Thượng y tông tâm lĩnh (gồm 28 tập, 66 quyển), Y trung quan kiện (1780), Y hải cầu nguyên (1782), Thượng kinh ký sự (1783), Vận khí bí điển (1786) và các tác phẩm khác. Kiến trúc ban đầu của chùa Tượng Sơn là hình chữ Nhất (一), nhưng về sau đã được trùng tu lớn nhỏ nhiều lần. Trong thời gian 17 tháng 7 năm 2010 - 23 tháng 2 năm 2013, chùa được Viện bỏng Quốc gia Lê Hữu Trác đại trùng tu lần ba, kiến trúc lấy nguyên mẫu đợt trùng tu thứ hai năm 1880. Cũng trong ngày khánh thành, thượng tọa Thích Nhật Từ được bổ nhiệm làm trụ trì chùa Tượng Sơn.

== Tham khảo ==

Nguồn nội dung. Phần lịch sử, kiến trúc và lễ hội tóm lược từ bài Chùa Tượng Sơn trên Wikipedia tiếng Việt, giấy phép CC BY-SA 4.0 — phần trích dẫn này cũng theo cùng giấy phép. Thông tin có thể thay đổi theo thời gian; nếu bạn biết chi tiết chính xác hơn, xin góp ý giúp.